O tym, ile dostaniesz z autocasco, w dużej mierze decydujesz w dniu zawarcia umowy. Kilka pozycji na polisie, często zaznaczanych w pośpiechu, później przesądza o wyniku likwidacji szkody. W przeciwieństwie do OC sprawcy, w AC zakres ochrony wyznacza Twoja umowa i jej OWU, więc warto wiedzieć, co się podpisuje.
1. Wariant rozliczenia: kosztorys czy serwis
- Wariant serwisowy (warsztatowy). Naprawiasz auto, a ubezpieczyciel płaci na podstawie faktur. OWU określają, czy chodzi o dowolny warsztat, warsztat partnerski, czy autoryzowany serwis.
- Wariant kosztorysowy. Ubezpieczyciel wypłaca kwotę według własnej wyceny po oględzinach. Faktury za naprawę nie mają znaczenia, a odszkodowanie bywa liczone bez VAT od części.
Wariant kosztorysowy zwykle oznacza niższą składkę. Ceną jest ryzyko, że wypłacona kwota nie wystarczy na naprawę w wybranym warsztacie, a różnicę pokryjesz sam. Zapytaj przed zawarciem umowy, czy po szkodzie można zmienić wariant rozliczenia.
2. Amortyzacja części (zużycie eksploatacyjne)
Każda część auta zużywa się z wiekiem. Gdy po szkodzie wymienia się ją na nową, auto w tym miejscu „młodnieje”. Dlatego wiele umów AC przewiduje potrącenie za zużycie, zależne od wieku pojazdu.
W wielu polisach można tę amortyzację wykupić, płacąc wyższą składkę. Wtedy odszkodowanie pokrywa cenę nowych części. Bez tej opcji przy kilkuletnim aucie odszkodowanie może nie pokryć kosztu nowych części.
To jedna z ważniejszych różnic między AC a OC sprawcy. Przy OC to przepisy i orzecznictwo, a nie umowa, decydują o zasadach (więcej w artykule o kosztach naprawy z OC).
3. Kto będzie prowadzić auto
Ubezpieczyciele uznają, że młodzi kierowcy oraz osoby z krótkim stażem za kierownicą częściej powodują szkody. Umowy AC różnie to uwzględniają: wyższą składką albo obniżeniem odszkodowania, gdy szkodę spowoduje taki kierowca, a składki nie podwyższono.
Jeśli autem będzie jeździł np. syn lub córka tuż po zdaniu prawa jazdy, zgłoś to przy zawieraniu umowy i sprawdź w OWU, co grozi, gdy tego nie zrobisz.
4. Zabezpieczenia i kluczyki
Ochrona od kradzieży zwykle zależy od zabezpieczeń i od tego, co zadeklarujesz na polisie:
- jakie urządzenia przeciwkradzieżowe są zamontowane,
- ile masz kluczyków i pilotów, w tym ile oryginalnych, a ile dorabianych.
Po kradzieży ubezpieczyciel zwykle prosi o przekazanie wszystkich kluczyków. Niezgodność z deklaracją bywa podstawą odmowy.
Tu ważna uwaga z orzecznictwa: sądy wielokrotnie wskazywały, że odmowa nie może być automatyczna. Ograniczenia w OWU autocasco nie mogą wychodzić poza granice z art. 827 § 1 k.c., czyli co do zasady poza winę umyślną lub rażące niedbalstwo, a sąd bada, czy zaniedbanie miało związek z kradzieżą. Jednocześnie zdarzały się wyroki, w których brak dbałości o kluczyki uznano za rażące niedbalstwo. Najlepiej więc po prostu nie dawać pola do sporu.
Lista kontrolna przy zawieraniu autocasco
- Który wariant rozliczenia wybieram i czy rozumiem, co oznacza?
- Czy umowa przewiduje amortyzację części i czy chcę ją wykupić?
- Czy zgłosiłem wszystkich kierowców, w tym młodych i z krótkim stażem?
- Czy liczba kluczyków i pilotów na polisie zgadza się z rzeczywistością?
- Czy wiem, co zrobić, gdy zgubię kluczyk albo dorobię nowy (zwykle trzeba to zgłosić)?
- Przy jakim progu ubezpieczyciel orzeka szkodę całkowitą?
Podstawa prawna i źródła
- Kodeks cywilny, art. 827 § 1
- Wyrok SN z 29 stycznia 2009 r., sygn. V CSK 291/08
- Wyrok SN, sygn. IV CSK 730/16
Artykuł ma charakter edukacyjny i nie jest poradą prawną. Zakres ochrony autocasco zawsze wynika z OWU i polisy.
